Stabilizatory czynne i bierne kolana. Ochrona stawów, która wymaga również naszego wsparcia

Kolano z pewnością nie należy do prostych stawów, a jego ruch ma niezwykle złożony charakter. Odznacza się znaczną stabilnością w wyproście, a w trakcie zginania – stopniowo zwiększającą się ruchomością. Złożoność budowy i ruchu kolana jest jedną z przyczyn jego uszkodzeń. Ze wszystkich stawów naszego ciała to właśnie kolano najczęściej ulega kontuzjom. Aby leczenie i powrót do sprawności były możliwie szybkie i skuteczne, konieczna jest specjalistyczna wiedza o anatomii kolana, w tym o stabilizatorach czynnych i biernych. Czym są i na czym polega ich działanie? W jaki sposób należy dbać o ich sprawność i siłę?

Stabilizatory bierne kolana to: więzadła oraz struktury torebkowe łączące udo, piszczel i rzepkę. Stabilizatorami czynnymi są natomiast mięśnie (których prawidłowe działanie uzależnione jest od właściwej koordynacji nerwowo-mięśniowej) oraz geometria i ukształtowanie powierzchni stawów wraz z łąkotkami. Oba rodzaje stabilizatorów wzajemnie się uzupełniają. Np. stabilizator czynny, jakim jest mięsień czworogłowy uda, wspomaga funkcjonowanie więzadeł pobocznych oraz krzyżowych. Inne mięśnie, czyli półścięgnisty, półbłoniasty, krawiecki i smukły służą wzmacnianiu od strony przyśrodkowej układu torebkowo-więzadłowego, a także tylnego rogu przyśrodkowej łąkotki. Mięsień dwugłowy uda wraz z napinaczem powięzi szerokiej wspierają więzadło poboczne strzałkowe i łąkotkę boczną w części tylno-bocznej. Nie bez znaczenia są także mięśnie łydek. Mięsień brzuchaty zwiększa siłę więzadła krzyżowego tylnego i tylnych rogów łąkotek.

Kiedy dochodzi do uszkodzeń stawu kolanowego? Przyczyną nie musi być wyłącznie przypadkowy uraz mechaniczny, np. podczas uprawiania sportu, ale może za niego odpowiadać także zaburzenie propriocepcji, czyli czucia głębokiego. Propriocepcja to funkcja czuciowa naszego organizmu, która sprawia, że potrafimy określić położenie w przestrzeni każdej części naszego ciała. To właśnie od zdolność czucia głębokiego zależy prawidłowa współpraca funkcji statycznych i dynamicznych stabilizatorów stawu. Gdy ulegnie zaburzeniu, łatwo o kontuzję kolana.

Co to oznacza? Że aby uniknąć urazów, należy wspierać z zewnątrz zdolność czucia głębokiego organizmu. Urazy kolana mogą być powodowane przez zaburzenia propriocepcji, ale też drobne urazy o innym podłożu mogą być przyczyną zaburzeń propriocepcji, które z kolei mogą powodować w przyszłości bardziej znaczące kontuzje. Wszystkie procesy są zatem ze sobą powiązane. U podstaw zapobiegania zmianom o dowolnym podłożu powinien leżeć aktywny tryb życia i ekonomiczna eksploatacja narządu ruchu. Skoro istotną częścią stabilizatorów kolana stanowią mięśnie, to regularnym uprawianiem sportu, które rozwija i zwiększa siłę mięśni, jesteśmy w stanie skutecznie zwiększyć ochronę naszych kolan. Rozwijając mięśnie poprzez aktywność fizyczną, zakładamy sobie „naturalny sprzęt rehabilitacyjny”, który wspiera i chroni nasze kolana 24 godziny na dobę.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie będzie publikowany. Zaznaczone pola są obowiązkowe *

*